Vol durf en goesting: superhelden op de (digitale) campus

Toen er voor de eerste maal sprake was van het corona-virus in januari, had niemand gedacht dat de impact zo snel voelbaar zou zijn – en al zeker niet voor onze opleidingen. Midden maart kwam het verdict, de lessen op de campus mochten niet langer doorgaan. Ondanks de bijhorende chaos kwam meteen de vraag: hoe kunnen we zo snel mogelijk digitaal lesgeven? Heel wat docenten en medewerkers kwamen met ideeën en initiatieven af, en zijn vol durf en motivatie begonnen aan een taak die tot voor kort nog toekomstmuziek leek. Ondertussen wordt al 20% van de geplande lessen in een digitaal jasje gegeven, en zowel van cursisten als docenten komen veel positieve reacties.

Wij spreken met Stefan Ost, coördinator digitaal leren, en Nathalie Heyninck, docentencoach. Zij werkten met verschillende docenten en medewerkers samen om op turbo-speed het digitaal lesaanbod van SYNTRA Midden-Vlaanderen verder vorm te geven.  

Welkom beide! Jullie hebben enkele drukke weken achter de rug, maar het resultaat mag er zeker zijn: 20% van de lessen wordt ondertussen al opgevangen en dat op een erg korte termijn. Hoe kijken jullie terug naar de voorbije weken? 

Nathalie: Trots! Toen we hoorden dat de lessen niet langer mochten doorgaan, was de spontane reactie natuurlijk ‘oei, wat nu’. Maar dat sentiment werd snel omgedraaid naar positivisme en de durf om iets nieuws uit te proberen. Kort daarna kregen wij allerlei vragen en ideeën binnen hoe de lessen toch digitaal konden doorgaan. Het was echt fantastisch om al die motivatie te zien. Toen de eerste digitale vervanglessen van start gingen heerste er een algemeen gevoel van euforie.  

 

SYNTRA heeft een breed aanbod van opleidingen en vakken. Om al die verscheidene lessen te digitaliseren was er waarschijnlijk enige coördinatie nodig. Hoe hebben jullie dit aangepakt?

Stefan: We hebben eerst met een klein team bekeken wat op korte termijn precies mogelijk was als alternatief. We hadden het voordeel dat we al regelmatig gebruik maakten van de SYNTRA Cloud, een online leerplatform waarop docenten extra lesmateriaal konden posten voor cursisten. Op basis daarvan hebben we twee vormen van digitale lesmomenten gedefinieerd. Deze hebben we dan voorgesteld aan de docenten, met de vraag of dit een goed alternatief kon zijn voor hun lessen en of ze het zien zitten om hier aan mee te werken. 

Wat zijn deze twee vormen van digitaal lesgeven? 

Stefan: We zijn ervan uitgegaan dat de uitleg van de docent(e) erg waardevol is voor de cursisten om met de leerstof om te gaan, als ook het sociale aspect van de les voor vragen en feedback. Vandaar dat we toch zoveel mogelijk proberen om ‘live lessen’ te geven: de docent(e) geeft les via live video en deelt zijn/haar scherm, terwijl alle cursisten ondertussen op verschillende manieren in interactie kunnen gaan, bijvoorbeeld via chat vragen stellen of iets aanduiden op het scherm. 

Docent Tim Luyten (fotografie) in actie met zijn digitale cursisten

De lessen op de campus duren meestal 4u, met een korte pauze tussenin. Online werkt dat natuurlijk niet. Daarom dat we de live-sessies liever inkorten tot 1 – maximum 2u. Dit kan dan afgewisseld worden met zelfstandige opdrachten die de docent(e) opstelt. Afhankelijk van de opleiding en voorkeur van de docent(e) wordt deze opdracht tijdens de les gegeven (even een offline moment) en erna samen overlopen, of wordt gevraagd om deze te vervolledigen tegen de volgende les. 

Nathalie: Idealiter worden beide vormen gecombineerd, maar we realiseren dat dit niet voor iedereen haalbaar of mogelijk is. In dat geval zoeken we samen met de docent naar andere alternatieven, zoals een les vooraf opnemen of enkel opdrachten meegeven die de cursisten zelf al kunnen oplossen. Het is nog steeds een nieuwe wereld die voor ons open gaat, dus we moeten durven flexibel zijn

Digitale lessen tuinaannemer

Lessen worden zoveel mogelijk digitaal en interactief georganiseerd. Ook in het eerste jaar tuinaannemer – tuinverzorger is  dat het geval. Cursisten kunnen reageren via de chatfunctie (hier verborgen wegens privacy). 

Kunnen alle lessen binnenkort digitaal gegeven worden? 

Nathalie: We mogen niet vergeten dat tot voor kort de meeste docenten vooral offline les gaven, en dat digitalisering dus een grote inspanning vraagt: alle lessen moeten opnieuw bekeken, aangepast en voorbereid worden. Dat is niet voor elke opleiding of docent(e) even evident. Daarom was het net zo fijn om het enthousiasme van de docenten en medewerkers te zien om hier hun schouders onder te zetten. Zo’n digitaal lesaanbod maken, dat doe je niet alleen hé. De voorbije weken hebben wij ons allen voor 200% gegeven, en het resultaat mag er zeker zijn. Ondertussen worden er al elke dag een 30-tal digitale lessen georganiseerd, en we zien dat steeds meer docenten hiervoor openstaan. 

Wat met de praktijkvakken? Kunnen die momenteel worden opgevangen?

Stefan: Voor praktijkvakken is dat natuurlijk een stuk moeilijker, zeker als er gebruik gemaakt wordt van grote apparatuur en/of modellen. Ook hier bekijken we per vak met de docent(e) wat mogelijk is, waarbij we steeds vertrekken vanuit het doel: wat moet de cursist kunnen na het eind van deze les?  Dit proberen ze dan te vertalen in een opdracht die cursisten thuis, met beperkte apparatuur, kunnen uitvoeren. Het spreekt voor zich dat het voor het ene vak al wat gemakkelijker is dan voor het andere. 

Praktijklessen zijn niet altijd even gemakkelijk te vervangen. Samen met de docent wordt bekeken wat mogelijk is, zodat de cursisten toch de juiste technieken aangeleerd krijgen. De lessen Haute Couture (van docent Christophe Van Liedekerke) zijn alvast succesvol kunnen doorgaan. 

Heb je een voorbeeld van zo’n opdracht?

Nathalie: Een mooi voorbeeld is dat van Anouck Buedts, onze docente Kunstnagelstyling. Normaal maakt zij gebruik van een model, waarbij ze de cursisten nieuwe technieken aanleert. Die oefenen daarna op hun eigen model. Het spreekt voor zich dat dit vandaag uit de boze is. Om haar praktijklessen op te vangen heeft Anouck demo-video’s gemaakt, door haar smartphone boven de keukentafel te plakken terwijl ze de technieken op zichzelf toepast en uitleg geeft. Met deze video’s kunnen de cursisten dan thuis ook aan de slag.

Stefan: Het is leuk om te zien hoe creatief onze docenten uit de hoek kunnen komen, ondanks de huidige negatieve context. En dat allemaal voor de liefde van het vak! 



Docente Anouck Buedts maakt korte demo’s om nieuwe technieken te delen met haar cursisten, zodat zij thuis ook kunnen blijven oefenen.

Hoe zijn de reacties van cursisten? 

Stefan: Positief! Uiteraard gaat er al wel eens iets fout, maar dat proberen we tot een minimum te beperken door uit onze fouten te leren. We merken ook dat we op heel wat begrip kunnen rekenen van cursisten. Zij zien ook dat onze docenten echt goesting hebben om hun passie met anderen te blijven delen, en dat ze daarvoor iets nieuws durven uit te proberen die voor sommigen ver buiten hun comfort zone ligt. Durven fouten maken hoort nu eenmaal daarbij. 

Nog een laatste woord?

Nathalie: Alleen maar een dikke merci aan alle docenten en medewerkers die zich de voorbije weken vol enthousiasme hebben gesmeten om de lessen toch zoveel mogelijk – ook in moeilijke tijden – te laten doorgaan! Het is echt fijn om terug te kijken naar wat we op slechts enkele weken al hebben kunnen organiseren. Bedankt voor de fijne samenwerking allemaal!

Ook bedankt aan jullie Stefan en Nathalie, en aan alle medewerkers die jullie ondersteunen om van deze uitzonderlijke en vervelende situatie toch een succesverhaal te maken!  

Wat zijn de ervaringen van de docenten? 4 getuigenissen

Ik moet wel zeggen dat ik het geluk heb dat ik al heel wat van die filmpjes gemaakt had ter ondersteuning van de offline lessen. Zo niet, zou het heel arbeidsintensief geweest zijn die nog allemaal te maken. 
De cursisten kunnen daardoor vooraf al oefeningen maken en tijdens de online sessie vragen stellen. Soms mailt een cursist de oefening door met een vraag en dan los ik het probleem via schermdeling op.”

Ann Vermaercke, docente Digitaal Tekenen 

 

“De reacties die ik ontvang zijn steeds positief. Ik krijg berichtjes via Chat of via mijn mailbox, je ziet dat ze echt wel met de cursus en oefeningen bezig zijn. Cursisten vragen om feedback en zijn er dankbaar om.” 
 
Bettina Vermeulen, docente Start me Up
 
 
 
De praktijklessen zijn voor mijn opleiding (Tuinaannemer - tuinaanleg)) niet mogelijk, maar ik kan momenteel wel de theoretische lessen digitaal live opvangen. Hoewel het digitaal is, zorgt het soms ook voor unieke momenten die we in een gewone les niet zouden hebben. Zo fluit de vink van Victor (een cursist) elke keer een liedje als Victor aan het woord is. Erg vertederend!” 
 
Johan Plasschaert, docent Tuinaannemer – tuinaanleg
 
 

 

“Digitaal lesgeven? Dat zag ik als een leuke uitdaging en opportuniteit waarbij we steeds kunnen leren. Mijn opleiding fotografie verleent zich daar gelukkig ook uitstekend toe. Ik ben begonnen met PowerPoint slides waarbij ik extra uitleg gaf, ondertussen heb ik mijn benedenverdieping omgebouwd tot een mini-filmstudio waarbij ik voor de camera sta: the next level. Ik probeer ook collega-docenten te ondersteunen voor wie het digitale lesgeven niet zo evident is, door mijn ervaring en technische kennis te delen. In deze tijden moeten we er zijn voor elkaar.” 

Tim Luyten, docent Fotografie 

Dit bericht werd aangemaakt op 1 april 2020.

Met de steun van